"1.2.- A socialidade constitutiva do ser humano. A cultura como segunda natureza.
Xa en Aristóteles atopamos a afirmación de que o ser humano é sociable por natureza.
Respecto á
ORIXE DA SOCIEDADE e á súa constitución manterá, igual que
Platón, a teoría da “sociabilidade natural”
do home. Pola
súa propia natureza (fisis) o ser humano ten unhatendencia
inevitable a vivir en sociedade “por
natureza está en todos o impulso cara a tal sociedade”.
A distinción
entre estado natural e social é totalmente imposible no pensamento
aristotélico,
non hai individuo sen sociedade que é o medio natural do seu
desenvolvemento e perfección.
O home é
un animal social (“zóon politikon”), é decir, un ser que
precisa dos outros da súa especie para sobrevivir; non é posible
pensar que o individuo sexa anterior á sociedade, que a sociedade
sexa o resultado dunha convención establecida entre individuos que
vivían independentemente uns dos outros en estado natural: “a
cidade é por natureza anterior á familia e a cada un de nós”.
O todo, argumenta Aristóteles, é anterior ás partes; destruído o
corporal, dinos, non haberá “nin pés nin mans”; o
exemplo que toma como referencia suxire unha interpretación
organicista do social, na que se recalca a dependencia do
individuo con respecto á sociedade. (Política,
libro 1,1 “É pois manifesto que a cidade é por natureza
anterior ó individuo”)
Polo tanto,
nega a tese dos sofistas da sociabilidade convencional, produto dun pacto entre individuos. Que o home sexa un animal social
significa que só dentro da polis ou Estado pode realizar plenamente
a súa esencia; quen pretenda vivir illado ou ben é unha besta
(menos que humano) ou un deus (máis que humano) “o asocial por
natureza ou é inferior ou superior ó home, coma o censurado por
Homero...”
O home
illado non se pode realizar
completamente, ten que vivir con outros para logralo. Esta
natureza social concorda coa súa natureza racional expresada a
través da linguaxe: o home non só ten razón (logos), senón tamén
palabra (logos significa simultaneamente razón e palabra)
e sen a palabra non é posible a vida en comunidade. Os animais teñen
voz (foné) e emiten sons, pero non palabras articuladas. “ o
home é o único dos animais que ten a palabra”. Aristóteles
utiliza o argumento da linguaxe para reforzar a súa
interpretación da sociabilidade natural do home: a diferenza doutros
animais o home dispón da linguaxe, un instrumento de comunicación
que require necesariamente do outro para poder exercitarse; sería
absurdo que a natureza nos tivera dotado de algo superfluo, a
natureza non fai nada en van, e sería dificilmente explicable o
fenómeno lingüístico se partísemos da concepción da
anterioridade do individuo respecto da sociedade. (Política, I,1 “en
maior medida que a abella ou calquera animal gregario …”). "
EJERCICIOS:
1.Por qué el hombre es un “animal social”, según Aristóteles?
Porque tiene que convivir con los de su especie para sobrevivir.
2.Según Aristóteles no podemos distinguir entre “estado natural” y “estado social” , es decir, entre la biología humana y la sociedad humana. Explica tu punto de vista sobre esta cuestión: en nuestra “genética” está vivir en sociedad o poderiamos vivir asilados?
Desde mi punto de vista está en nuestra genética vivir en sociedad, porque un individuo solo no podría sobrevivir mucho tiempo. Porque necesitamos relacionarnos para avanzar con nuestra especie, trabajar para seguir adelante, y muchas cosas más que todo ello se hace en grupo y para la sociedad en general.
3.Quién es más importante para Aristóteles, el individuo o la sociedad? Como lo argumenta?
La sociedad. Porque dice que sin la sociedad el individuo no puede crearse. Y antes de la sociedad no pudo existir el individuo.
4.Según los sofistas, vivimos en sociedad porque nuestra naturaleza nos lo imponte o porque llegamos al acuerdo de vivir en grupo? Razona la respuesta con tus palabras.
Según los sofistas vivimos en sociedad por un mutuo acuerdo entre individuos.
Esto puede ser cierto ya que sin el acuerdo de todos los individuos de la sociedad, esta no se podría crear.
5.Por qué el hecho de poseer lenguaje deuestra que el hombre nace para vivir en sociedade?
Porque si se inventó esta forma de comunicarse es porque necesitamos comunicarnos con la sociedad.
6.Por qué crees que dirá Aristóteles que un hombre solo, aislado de la sociedad, no puede realizarse?
Porque necesitamos a la sociedad porque por ejemeplo si estamos enfermos no podriamos cuidarnos a nosotros mismo. Si un individuo no sabe o no puede hacer algo alguien de la sociedad sabra o podrá hacerlo.
7.Qué tiene que ver el lenguaje con la naturaleza racional del hombre?
Que los hombres empezaron a comunicarse hace muchos años porque era necesario para comunicarse con los de su especie y poder vivir en sociedad.